Volg ons op social media!

Uitspraak: Stephan Okhuijsen, datajournalist Sargasso.nl
Bron: deze tweet

Oordeel: Pinokkiofactor 4- meer fabels dan feiten
Er loopt inderdaad een groot aantal lobbyisten rond voor elke Europarlementariër. Zoveel zelfs dat Stephan Okhuijsen met zijn uitspraak aan de lage kant zit.

 

dots

De bewering

In Brussel wordt een groot aantal beslissingen genomen die directe invloed hebben op de wetgeving en het economische klimaat in de lidstaten van de Europese Unie. Het is dan ook niet verwonderlijk dat organisaties een flink aantal lobbyisten naar de stad sturen om te proberen de beleidsvorming te beïnvloeden.

De lobbyisten worden sinds 2011 aangemoedigd om zich in te schrijven in een transparantieregister, waar datajournalist Stephan Okhuijsen uit concludeerde dat er zich per elke Europarlementariër tien lobbyisten in Brussel bevinden. Dit bericht werd later overgenomen door GeenStijl, onder de kop ‘Brussel bomvol met baffende beroepslobbyisten’. Pinokkio vond deze verhouding tussen het aantal lobbyisten en parlementariërs zo opmerkelijk dat hij besloot een blik te werpen op de Brusselse lobbyindustrie.

 

dots

De feiten

Elke dag wordt er door een flink aantal organisaties gelobbyd om de beleidsvorming in de Europese Unie te sturen. De lobbyisten zijn daar met verschillende doelen; zo kunnen ze worden aangestuurd door bedrijven, bijvoorbeeld energiemaatschappijen of banken, maar ook door NGO’s, denktanks en onderzoeksinstellingen, religieuze organisaties en gemeentes of andere regionale autoriteiten, die natuurlijk allemaal hun eigen belangen hebben.

Om een beetje orde te scheppen in het woud van lobbyorganisaties werd in juni 2011 een transparantieregister in het leven geroepen, waar lobbyisten zich kunnen inschrijven. Kunnen inderdaad, want het is (nog) niet verplicht om je in het register op te laten nemen. Er is wel registratie nodig om toegang te kunnen krijgen tot de leden van het Europees Parlement, maar twee andere belangrijke Brusselse instellingen, de Europese Commissie en de Europese Raad, laten niet-geregistreerde lobbyisten nog gewoon toe. Hier komt binnenkort waarschijnlijk verandering in; het Parlement stuurt nu aan op een verplichte inschrijving per 2017.1

In het register moeten de lobbyisten onder andere aangeven voor welke organisatie ze aan het werk zijn, met welk doel zij in Brussel zijn en welk budget daarvoor beschikbaar is. Omdat het niet verplicht is voor organisaties om zich in te schrijven in het register, blijft het gissen hoeveel mensen er precies aan het lobbyen zijn in Brussel. Volgens een onderzoek uit 2013 van Justin Greenwood, van de Robert Gordon University in het Schotse Aberdeen, en Joanna Dreger van het College of Europe in Brugge hebben zo’n 60 tot 75 procent van het totale aantal lobbyorganisaties zich aangemeld bij het register.

Op het moment van schrijven staan er 7.900 personen en organisaties ingeschreven bij het transparantieregister van de Europese Unie. Uitgaande van 751 Europarlementariërs zijn dat 10,5 personen of organisaties per Europarlementariër  Hierbij gaat het niet alleen om lobbyisten, maar ook om organisaties en bedrijven die meerdere lobbyisten in dienst hebben. Het is daarom lastig om het precieze aantal lobbyisten dat in Brussel aan het werk is te bepalen. Schattingen lopen uiteen van 15.000 tot 30.000 lobbyisten die proberen de Europese beleidsvorming te beïnvloeden.2,3 Brussel strijdt daarmee met Washington om de twijfelachtige eer om de ‘lobbyhoofdstad van de wereld’ te mogen worden genoemd.

 

dots

De afweging

Okhuijsen ging met zijn uitspraak dat er tien lobbyisten per Europarlementariër in Brussel rondlopen uit van de 7.500 (nu 7.900) organisaties en personen die zich hebben ingeschreven in het transparantieregister. Het getal is daarom aan de lage kant. Veel organisaties hebben meerdere lobbyisten in dienst en die zullen zich niet allemaal bij het register hebben aangemeld.

Als we uitgaan van de laagste schatting van 15.000 lobbyisten, zijn er twintig belangenbehartigers voor elk van de 750 Europarlementariërs. Bij 30.000 lobbyisten zou de verhouding zelfs één op veertig zijn.

 

dots

Conclusie: meer fabels dan feiten

Pinokkio zegt: Het punt dat Okhuijsen met zijn uitspraak probeert te illustreren is duidelijk; er lopen heel veel lobbyisten rond in Brussel. Het zijn er echter veel meer dan de tien voor elke Europarlementariër die hij aanhaalt, tot misschien wel vier keer zoveel. Hij krijgt daarom een Pinokkiofactor 4.

 

dots

Voetnoten

1: Zie: http://www.euractiv.com/sections/public-affairs/eu-lobbyist-register-become-mandatory-2017-301581

2: T. Cave en A. Rowell, A Quiet Word: Lobbying, Crony Capitalism and Broken Politics in Britain (2015), pagina 61.

3: zie: http://www.theguardian.com/world/2014/may/08/lobbyists-european-parliament-brussels-corporate